Tarihe Saplanan Matkap: Kurşunlugerme Su Kemeri ve Trakya’nın Mirası
- Silivri Tarih Derneği
- 7 Oca
- 2 dakikada okunur
Kamuoyuna,
Trakya’nın ormanları, sadece yeşili değil, binlerce yıllık bir mühendislik dehasını da bağrında saklamaktadır. Ancak bugün üzülerek şahitlik ediyoruz ki; bu eşsiz miras, definecilerin vandalizmi ve ihmalkarlık kıskacında yok olma tehlikesiyle karşı karşıyadır.
Yakın zamanlarda tarafımıza ulaşan bazı fotoğraflarda, Antik Roma Dönemi’ne ait Kurşunlugerme Su Kemeri üzerinde, define arama amacıyla yapılmış "karot" delikleri ve ağır tahribat izleri tespit edilmiştir. Paylaştığımız görüntülerdeki bu delikler, sadece bir taşa değil, Trakya’nın tarihsel belleğine açılmış yaralardır. Belirli periyotlarla Trakya'nın ormanlık alanlarında bulunan bu tarz kültür mirası yapılarda ve bazı bölgelerde yapılan define kazıları ve tahribatlar Trakya'nın sahip olduğu kültürel zenginliklerine gölge düşürmektedir.
Neyi Kaybediyoruz?
Tahrip edilen bu yapılar, sıradan duvar kalıntıları değildir. Kırklareli Vize’den başlayıp, İstanbul Fatih’teki Bozdoğan (Valens) Kemeri’ne kadar uzanan ve "dünyanın en uzun su ikmal sistemi" olarak kabul edilen Roma su yolunun en görkemli parçalarından biridir. Bu kemerler, dönemin mühendislik harikası olup, suyu kilometrelerce öteye taşıyan devasa bir sistemin atardamarlarıdır.
Aynı coğrafyada, Silivri’den Çatalca’ya uzanan ve Çin Seddi ile Hadrian Duvarı'ndan sonraki en uzun savunma sistemlerinden biri olma özelliğinı taşıyan Anastasios Surları (Uzun Duvar) da benzer tehditler altındadır. Bu yapılar bir bütündür ve Trakya’nın korunması gereken en kritik kültürel mirasıdır. Aynı zamanda ilçemizin en önemli kültürel miras yapılarının başında gelmektedir.
Çözüm Önerimiz ve Çağrımız
Tarihi hazine sanıp dinamitleyen veya matkapla delen vandalizme karşı mücadele etmek zorundayız. Ancak bu mücadele sadece uyarı levhalarıyla kazanılamaz. Silivri Tarihi Kültürel Mirası Koruma Eğitim ve Araştırma Derneği olarak, ilgili bakanlıkları ve yerel yönetimleri acilen göreve çağırıyoruz:
Kolluk Kuvvetleri ve Denetim: Bu eserler genellikle ormanlık ve kırsal alanlarda bulunduğundan, Jandarma Çevre, Doğa ve Hayvanları Koruma Timleri ile emniyet güçlerinin bölgedeki devriyelerini sıkılaştırması hayati önem taşımaktadır. Defineciliğin bir suç olduğu gerçeği, sahada daha güçlü hissettirilmelidir.
Teknolojik Kalkan: İnsan gözünün yetmediği noktalarda teknoloji devreye girmelidir. Kritik noktalara yerleştirilecek termal kameralar, fotokapanlar ve güneş enerjili mobil izleme sistemleri, kaçak kazıları anında tespit ederek müdahaleyi mümkün kılacaktır.
Yerel Yönetim İş Birliği: Çatalca ve Silivri Belediyeleri, idari sınırları bir kenara bırakarak bu kültür rotasını ortak bir koruma projesiyle sahiplenmelidir.
Sivil Toplumun Gücü: Bölgedeki tüm doğa, tarih ve sanat dernekleri ile yürüyüş gruplarını; bu rotayı "Sivil Gözlem Alanı" olarak değerlendirmeye davet ediyoruz. İnsan ayağının değdiği, bilincin olduğu yerde yasadışı faaliyetler barınamaz.
Dernek olarak 2026 yılında projelendirme sürecine alacağımız bu yapının ve buna bağlı olarak Trakya'nın ortak mirası su kemerleri ile ilgili süreçleri sizlerle paylaşacağız. Bu konuda Silivri Belediyesi ve Çatalca Belediyesi'nin ortak hareket etmesi sivil bilincinde gelişmesine katkı sağlayacağını düşünmekteyiz.
Tarih, onu koruyanlarla yükselecektir.
Saygılarımızla,
Silivri Tarihi Kültürel Mirası Koruma Eğitim ve Araştırma Derneği Yönetim Kurulu
Not: Fotoğraflar için Silivri'nin Doğa Ekibi olan Islak Çoraplar ailesine teşekkür ederiz.
Yorumlar